Grote opkomst bij eerste bewonersbijeenkomst WarmVreeswijk

Het doel van de middag: uitleggen wat WarmVreeswijk is en wat het bewonersinitiatief voor de inwoners van Vreeswijk kan betekenen. Deelnemers konden van tevoren hun vragen insturen over de toekomst van energie in de wijk en het bewonersinitiatief. Onder leiding van Merel van der Lande (Code Groen Communicatie) werden die vragen beantwoord tijdens een interview met Jeroen Harren (Teamleider Ruimtelijk Domein, Gemeente Nieuwegein), Paul Triepels (Energie-N) en Berry Groenendijk (WarmVreeswijk).

Van ’t gas af? Vrees van wel! Maar waarom eigenlijk? Een logische eerste vraag die Jeroen van de gemeente Nieuwegein graag beantwoordde: ‘Nieuwe manieren van verwarmen en koelen zijn duurzamer, beter voor het klimaat en maken ons minder afhankelijk van gas uit het buitenland. De energietransitie is een gezamenlijke opgave, voor de gemeente én voor bewoners.’

Voor en door bewoners

‘In Vreeswijk klaren we die klus samen’, luidde de boodschap van Berry Groenendijk van WarmVreeswijk vervolgens kort maar krachtig. Berry vertelde hoe WarmVreeswijk als bewonersinitiatief is ontstaan tijdens een buurtbarbecue. Berry: ‘In de toekomstplannen van de gemeente was voor Vreeswijk nog niets bedacht. Waarschijnlijk omdat Vreeswijk een bijzondere wijk is, met heel verschillende typen woningen. Dat maakt de overstap naar een nieuwe manier van verwarmen uitdagend. Tegelijkertijd zorgt een sterk gemeenschapsgevoel juist voor een kans om dit met elkaar als bewoners te doen.’

Het plan is om een Zeer-Laag-Temperatuur-netwerk (ZLT-netwerk) aan te leggen. Door een ondergronds netwerk van kunststof leidingen stroomt het hele jaar water van ongeveer 15 tot 20 graden. Een warmtepomp en buffervat in huis zorgen vervolgens voor warm water, verwarming in de winter en verkoeling in de zomer. De warmte voor het netwerk komt van een datacenter op ongeveer 800 meter afstand van Vreeswijk. Dat datacenter levert gratis restwarmte. Wel moet er een leiding worden aangelegd om deze warmte naar de wijk te transporteren.

Wat dat plan gaat kosten? Berry: ‘Het eerlijke antwoord is: dat weten we nog niet precies. In 2026 willen we alle kosten in kaart brengen en onderzoeken of dit leidt tot een betaalbare oplossing voor bewoners. Transparantie en haalbaarheid staan daarbij voorop.’

Tot slot benadrukt Berry dat WarmVreeswijk draait op de inzet van bewoners. Berry: ‘Inmiddels hebben zo’n dertig mensen aangegeven te willen meedenken of meehelpen. Verschillende mensen zijn al actief.’ Zo werken twee inwoners momenteel aan de businesscase: wat kost het plan en hoe maken we het betaalbaar voor iedereen? Een andere bewoner helpt bij het opzetten van de vrijwilligersorganisatie. En er is iemand die WarmVreeswijk meer bekendheid geeft via social media. Berry: ‘Het enthousiasme van deze mensen werkt aanstekelijk, en nieuwe vrijwilligers zijn altijd welkom.’

Isolatie als eerste stap

Paul Triepels van Energie-N ging tijdens het interview in op het belang van isoleren. Paul: ‘Isolatie is altijd een goede eerste stap: het bespaart energie, verhoogt het comfort en bereidt woningen voor op de toekomst. Bijvoorbeeld op een ZLT-bronnet zoals WarmVreeswijk dat voor ogen heeft. Bovendien worden in sommige gevallen bijna alle isolatiekosten vergoed.’ Tijdens een gratis energiegesprek aan huis kan Energie-N bewoners informeren over de mogelijkheden, persoonlijk advies op maat geven en ondersteunen bij subsidieaanvragen.

WarmVreeswijk werkt niet alleen aan plannen op papier. Op de Museumwerf wordt ook gebouwd aan een mini-warmtenet met aquathermie. Binnenkort zal het Theehuys worden verwarmd en gekoeld met water uit het kanaal. De energiedamwand en de leidingen zijn al aangelegd. Binnenkort volgen de warmtepomp en nieuwe radiatoren voor in het Theehuys.

Na het interview en voorafgaand aan de borrel gingen zo’n 15 bewoners naar de presentatieruimte boven de werkplaats voor een creatieve sessie. In twintig minuten bogen zij zich over de vraag: Stel, we starten met een mini-warmtenet voor tien woningen in jouw straat. Doe je dan mee?

Eerst benoemde iedere deelnemer mogelijke obstakels die hij of zij zag. Genoemd werden onder andere: hoge kosten, afhankelijkheid van buren, twijfel over klimaatverandering, lange doorlooptijd, netcongestie en de uitdaging om tien buren te vinden die willen meedoen.

Daarna kreeg iedereen de kans om mogelijke voordelen te benoemen. Die lijst bleek tot ieders verbazing langer dan de lijst obstakels. De deelnemers noemden onder andere: meer zeggenschap, positieve energie in de buurt, minder afhankelijkheid van het buitenland, samen optrekken, meer comfort in huis, lagere aanlegkosten door samenwerking, een sterkere band met buren, minder druk op het elektriciteitsnet en investeren in de toekomst.

Het idee is om vervolgens met elkaar te kijken hoe je de drie belangrijkste bezwaren met elkaar zou kunnen wegnemen. Daar was in deze sessie geen tijd meer voor. Maar het gesprek ging tijdens de borrel enthousiast verder, onder het genot van een drankje, een kop warme soep en de gezelligheid van de vuurkorven.

De sessie gaf een mooi inkijkje in hoe WarmVreeswijk wil samenwerken: bezwaren mogen er zijn, ideeën zijn welkom en samen zoeken we naar oplossingen.

Als WarmVreeswijk kijken wij met een goed gevoel terug op deze eerste bewonersbijeenkomst. De opkomst, de vragen en de betrokkenheid laten zien dat het onderwerp leeft in de wijk. En dat smaakt naar meer.

Daarom is er op 18 april een Energiemarkt op de Museumwerf. Het belooft wederom een inspirerende middag te worden, met onder andere de feestelijke opening van het demonstratieproject. Daarnaast is er uiteraard alle ruimte om jouw vragen te stellen over bijvoorbeeld aardgasvrij wonen, de coöperatie WarmVreeswijk, de technische oplossing die we voor ogen hebben, het isoleren van jouw woning en het aanvragen van subsidies.

Meer informatie over het programma vind je binnenkort op de agenda pagina.

Samen zetten we de volgende stap naar een toekomstbestendig Vreeswijk.